Doniesienie naukowe

Czynniki predykcyjne wczesnej pooperacyjnej niedrożności w chirurgii jelita grubego.

Przyczyny i patomechanizm wczesnej pooperacyjnej niedrożności jelit wciąż pozostają niejasne. Jest to stan zagrażający życiu. Diagnostyka tego powikłania wymaga od chirurga niezwykłego doświadczenia, a moment wkroczenia z leczeniem operacyjnym należy do najtrudniejszych decyzji podejmowanych przez chirurga.

Z ciekawością odnotowaliśmy artykuł mający na celu próbę zidentyfikowania czynników ryzyka wczesnej niedrożności pooperacyjnej, które z pewnością mogą być pomocne w procesie diagnostycznym tego powikłania.

Wczesna pooperacyjna niedrożność jelit to z definicji niedrożność występująca do 30 dni od czasu zabiegu, której objawy pojawiły się po powrocie perystaltyki. Jej etiologia i patomechanizm wciąż pozostają niejasne. W literaturze ocenia się, że śmiertelność w tym powikłaniu wynosi nawet do 15%. Jako jednostka trudna do rozpoznania wymaga od chirurga niezwykłej uwagi i ostrożności w podejmowaniu decyzji diagnostycznych i terapeutycznych.

W opisanym artykule przedstawiono wyniki analizy bazy danych blisko miliona pacjentów, u których wykonano zabieg w zakresie jelita grubego. Tak liczna grupa poddana analizie z pewnością pozwala na wykorzystanie wyników w praktyce chirurgicznej.

Wczesną niedrożność jelita stwierdzono w przypadku 8,93% pacjentów w okresie pooperacyjnym. W analizie statystycznej wykorzystano regresję logistyczną oraz 95% przedział ufności. W tabeli poniżej przedstawiamy wszystkie z nich z podziałem na te, które zwiększają ryzyko wystąpienia wczesnej pooperacyjnej niedrożności oraz te pozostające bez wpływu.

 

Czynniki zwiększające ryzyko (w nawiasach podano wartości AOR*)

Czynniki bez wpływu na ryzyko (AOR<1)

Choroba Leśniowskiego-Crohna (12,32)

Laparotomia doraźna (2,54)

Nowotwór złośliwy (1,84)

Zapalenie uchyłków (1,45)

Wiek >65 (1,22)

Płeć kobieca (1,14)

Nadużywanie alkoholu w wywiadzie (1,12)

Wycięcie poprzecznicy (1.11)

Choroby naczyń obwodowych (1,07)

Lewa hemikolektomia (1,06)

Przewlekłe choroby płuc (1.05)

Operacja przez laparotomię vs laparoskopia (1,05)

Nadciśnienie tętnicze

Cukrzyca

Niewydolność serca

Przewlekła choroba nerek

Choroby wątroby

Otyłość

Palenie

Wycięcie odbytnicy

Kolektomia

Wczesna pooperacyjna niedrożność w wywiadzie

*AOR (Adjusted Odds Ratio)  – skorygowany iloraz szans

Śmiertelność wśród pacjentów, u których rozpoznano wczesną pooperacyjną niedrożność jelit w badanym materiale wynosi 4,50%.

W dyskusji autorzy podkreślają, że rozpoznanie wczesnej pooperacyjnej niedrożności jelit jest trudne i wymaga od chirurga intuicji oraz doświadczenia. Określenie czynników ryzyka tej niedrożności jest niezbędne celem lepszego zrozumienia i być może odkrycia patomechanizmu tego powikłania. Autorzy analizując uzyskane wyniki zwracają uwagę, że wystąpienie niedrożności silnie związane jest z nadmierną odpowiedzią zapalną spowodowaną chirurgicznym działaniem w jamie brzusznej, co potwierdza się w przypadku parametrów podanych w tabeli, związanych z największym ryzykiem.

Pomimo iż autorzy zwracają uwagę na ograniczenia, jakie niesie ze sobą retrospektywne zbieranie danych oraz korzystanie z tak dużej grupy wyjściowej, mają nadzieję, że to opracowanie ułatwi podejmowanie decyzji diagnostycznych na oddziale chirurgicznym.

Podsumowując, z punktu widzenia chirurga praktyka czynniki takie jak choroba Leśniowskiego-Crohna, nowotwór złośliwy czy laparotomia z przyczyn doraźnych zawsze powinny nasunąć podejrzenie wczesnej niedrożności pooperacyjnej w przypadku pojawienia się zaburzeń pasażu po powrocie perystaltyki w okresie pooperacyjnym.

Piśmiennictwo:

1. Masoomi, H., Kang, C.Y., Chaudhry, O., Pigazzi, A., Mills, S., Carmichael, J.C., and Stamos, M.J. (2012). Predictive factors of early bowel obstruction in colon and rectal surgery: data from the Nationwide Inpatient Sample, 2006-2008. J. Am. Coll. Surg. 214, 831–837.
2. Red. Kulig J., Nowak W. „Ostry brzuch”, Wydawnictwo lekarskie PZWL, Warszawa 2007

Ważne: nasze strony wykorzystują pliki cookies.

Serwis FaktyMedyczne.pl wykorzystuje pliki cookies do gromadzenia informacji związanych z korzystaniem ze strony internetowej. Mechanizm cookies nie ma na celu pozyskiwania jakichkolwiek informacji o indywidualnych użytkownikach serwisu. Stosowany jest w celu usprawniania funkcjonowania serwisu zgodnie z obowiązującymi w sieci www standardami. Użytkownik może usunąć pliki cookies lub zmienić ich ustawienia w przeglądarce internetowej. Usunięcie lub zmiana ustawień plików cookies w przeglądarce może się wiązać z utrudnieniami w korzystaniu z Serwisu. Więcej informacji znajduje się w Polityce prywatności.