Doniesienie naukowe

Przedoperacyjna ocena chorych w wieku starszym – zalecenia American College of Surgeons

Dr n. med. Antoni Szczepanik

I Katedra Chirurgii Ogólnej, Onkologicznej i Gastroenterologicznej UJ CM

American College of Surgeons we współpracy z innymi instytucjami opracowali wytyczne dotyczące oceny przedoperacyjnej chorych po 65. roku życia. Wskazują one na konieczne elementy oceny, jak również omawiają proste sposoby jej dokonania, czy to w formie ankiet, czy prostych testów, które wykonuje pacjent. Autorzy wskazują na potrzebę dostosowania informacji dla chorego i sposobu uzyskiwania zgody na leczenie do jego aktualnej sprawności poznawczej.

Starzenie się populacji powoduje, że duża część chorych chirurgicznych osiągnęła już wiek zaawansowany. Według definicji przyjętej przez WHO i najczęściej używanej osoby w wieku starszym to te, które można określić jako 60+, a w wieku sędziwym 74+. Według aktualnych kryteriów rządowych znaczna część osób określanych angielskim mianem „elderly” ciągle jest w wieku produkcyjnym. Z drugiej strony brytyjski The Friendly Societies Act z 1875 roku określał wiek podeszły jako 50+. Wytyczne opracowane przez American College of Surgeons dotyczą chorych powyżej 65 roku życia.

Autorzy uzasadniają, że pomimo zwiększenia trudności w ocenie przedoperacyjnej chorych w wieku starszym, przeprowadzenie tej oceny jest w pełni uzasadnione dzięki identyfikacji chorych z grup zwiększonego ryzyka i poprawie wyników leczenia. Chirurg powinien zrozumieć potrzebę dodatkowej oceny takich chorych, jako że odpowiada za prawidłową kwalifikację do leczenia operacyjnego. Jest on odpowiedzialny za zaplanowanie dodatkowych badań diagnostycznych i zapewnienie choremu możliwości podjęcia w pełni świadomej zgody na leczenie.

Poszczególne etapy oceny obejmują:

  • ocenę zdolności postrzegania i rozumienia otrzymanych informacji
  • występowanie depresji
  • ocenę uzależnień od alkoholu i środków psychoaktywnych
  • ryzyko pooperacyjnych zaburzeń świadomości
  • ocenę układu krążenia i układu oddechowego
  • ocenę stanu sprawności i wywiad w kierunku upadków i ogólnego osłabienia
  • ocenę stanu odżywienia
  • identyfikację stosowanych leków w tym przypadków polipragmazji
  • identyfikację oczekiwań pacjenta w odniesieniu do możliwych wyników leczenia
  • określenie sytuacji rodzinnej, domowej i osób opiekujących się pacjentem
  • zlecenie koniecznych badań dodatkowych.

Autorzy wytycznych zwracają uwagę na konieczność wiarygodnego ustalenia czy osoby z bliskiej rodziny lub otoczenia chorego są upoważnione do podejmowania decyzji o leczeniu lub jego zaprzestaniu. Rodzi to bowiem dodatkowe trudności w przypadku chorych w stanie ciężkim, lub o ograniczonej zdolności podejmowania świadomej decyzji. Zalecenia obejmują szczegółowe omówienie przedstawionych wyżej etapów oceny proponując odpowiednie testy i kwestionariusze.

W praktyce polskiej brak jest wytycznych postępowania z chorymi chirurgicznymi w omawianej grupie wiekowej. Dlatego pomocnym będzie zapoznanie się z wytycznymi amerykańskimi i zaadaptowanie ich do naszych realiów. 

Piśmiennictwo:

Roebuck, J. (1979). When does old age begin?: the evolution of the English definition. Journal of Social History. 12(3),416–428.

Chow, W.B., Rosenthal, R.A., Merkow, R.P., Ko, C.Y., and Esnaola, N.F. (2012). Optimal preoperative assessment of the geriatric surgical patient: a best practices guideline from the American College of Surgeons National Surgical Quality Improvement Program and the American Geriatrics Society. J. Am. Coll. Surg. 215, 453–466.

Ważne: nasze strony wykorzystują pliki cookies.

Serwis FaktyMedyczne.pl wykorzystuje pliki cookies do gromadzenia informacji związanych z korzystaniem ze strony internetowej. Mechanizm cookies nie ma na celu pozyskiwania jakichkolwiek informacji o indywidualnych użytkownikach serwisu. Stosowany jest w celu usprawniania funkcjonowania serwisu zgodnie z obowiązującymi w sieci www standardami. Użytkownik może usunąć pliki cookies lub zmienić ich ustawienia w przeglądarce internetowej. Usunięcie lub zmiana ustawień plików cookies w przeglądarce może się wiązać z utrudnieniami w korzystaniu z Serwisu. Więcej informacji znajduje się w Polityce prywatności.