Doniesienie naukowe

Rzadko występujący wariant genetyczny w modelu niskich stężeń cholesterolu frakcji LDL – sugestia wcześniejszego leczenia?

Kopenhaga, Dania. Nowe badanie potwierdza, że stosunkowo rzadko wystepujący wariant genetyczny redukuje stężenie cholesterolu o niskiej gęstości (low-density-lipoprotein, LDL) o prawie 15% przez całe życie oraz jest związany z nieproporcjonalnie dużą redukcją ryzyka choroby niedokrwiennej serca (ischemic heart disease, IHD) – od 30 do 40% [1]. Dr Marianne Benn (University of Copenhagen, Dania) i współpracownicy opublikowali swoje badanie online 14 czerwca 2010 roku w Journal of the American College of Cardiology.
Współautorka pracy dr Anne Tybjaerg-Hansen (Copenhagen University Hospital, Dania) nie nawołuje do poszukiwania u ludzi tego genotypu, zwanego PCSK9 (proprotein convertase subtilisin/kexin type 9) R46L. Jej zdaniem to odkrycie może raczej skutkować ważnymi implikacjami w procesie leczenia.
„Ten wariant może być użyty jako model obrazujący wpływ niskiego stężenia cholesterolu frakcji LDL przez całe życie. Większość osób rozpoczyna leczenie dość późno, gdy już są chore, natomiast wyniki analizy sugerują, że leczenie powinno rozpoczynać się wcześniej”, powiedziała Tybjaerg-Hansen heartwire.
Jednak dr Christopher Newton-Cheh (Harvard Medical School, Boston), który razem z dr. J. Gustav-Smithem (Lund University, Szwecja) jest autorem artykułu redakcyjnego [2], zachowuje większą ostrożność przy interpretacji danych.
„Benn i współpracownicy wyraźnie wykazują obniżenie ryzyka choroby niedokrwiennej serca w stopniu większym niż oczekiwany po redukcji stężenia cholesterolu frakcji LDL, co jest zgodne z wynikami wcześniejszych badań. Jednak interpretacja tych wyników powinna być ostrożna. Jedną z przyczyn sugerowaną przez autorów może być wpływ niskiego stężenia cholesterolu frakcji LDL przez całe życie na obniżenie ryzyka choroby niedokrwiennej serca, i jest to prawdopodobne. Dane te nie dowodzą jednak korzyści długookresowej interwencji na zależność ryzyko/korzyść oraz relację koszt–efektywność”. Potwierdzenie tej hipotezy wymaga przeprowadzenia „twardego badania”, w którym tysiące osób byłoby leczonych (np. statynami) przez wiele lat, powiedział Newton-Cheh.
Jego zdaniem ciekawszym wydaje się „silne przekonanie, wynikające z wyników badania, że stosunkowo mało powszechny polimorfizm, który skutkuje istotnym obniżeniem stężenia cholesterolu frakcji LDL przez wpływ na natężenie translacji PSCK9, wpływa na częstość występowania choroby niedokrwiennej serca”. Obecnie przemysł farmaceutyczny próbuje wykorzystać tę wiedzę, poszukując inhibitora PSCK9 jako przyszłego preparatu redukującego ryzyko choroby niedokrwiennej serca. „Prezentowane dane wydają się uzasadniać takie decyzje”, zaznacza.
 
Potwierdzenie i uzupełnienie wyników poprzednich badań
Polimorfizm R46L w rejonie PCSK9 był poprzednio wiązany z redukcją poziomu cholesterolu frakcji LDL i ryzyka choroby niedokrwiennej serca, natomiast istniały różnice między wynikami badań, tłumaczą Benn i współpracownicy. Oceniali oni powiązanie genotypu R46L ze stężeniem cholesterolu frakcji LDL, ryzykiem choroby niedokrwiennej serca, zawału mięśnia sercowego (myocardial infarction, MI) oraz śmiertelnością w prospektywnym badaniu Copenhagen City Heart Study (CCHS), do którego włączono nieco ponad 10 000 pacjentów. Wyniki porównano z populacją w badaniu przeglądowym Copenhagen General Population Study (CGPS) obejmującym ponad 25 000 osób oraz w badaniu kontrolnym Copenhagen Ischemic Heart Disease Study (CIHDS) z udziałem ponad 10 000 osób.
Dodatkowo badacze wykonali metaanalizę aktualnych i poprzednich badań. Ostatecznie badana grupa wynosiła 66 698 osób. U nosicieli (2,6%) vs. nienosicieli obecność allelu R46L była związana z redukcją stężenia cholesterolu frakcji LDL o 0,35 do 0,55 mmol/L (11%–16%) w populacji ogólnej między 20. a 80. rokiem życia (CCHS i CGPS; p<0,0001).
Obecność allelu R46L była związana z 46-procentową redukcją ryzyka choroby niedokrwiennej serca w największym badaniu CGPS (OR 0,54) i nieproporcjonalnie większą redukcją ryzyka choroby niedokrwiennej serca niż oczekiwana jedynie z efektu polimorfizmu na stężenie cholesterolu frakcji LDL.
W metaanalizie obserwowany efekt 12-procentowej redukcji stężenia cholesterolu frakcji LDL mógłby teoretycznie skutkować pięcioprocentową redukcją ryzyka choroby niedokrwiennej serca, twierdzą naukowcy. Zamiast tego redukcja ryzyka choroby niedokrwiennej serca wyniosła 28%.
Obecność allelu R46L nie prognozuje jednak śmiertelności.
„Jest to potwierdzenie i uzupełnienie poprzednich wyników, ponieważ badanie jest prospektywne i dostępne są również dane o stężeniu cholesterolu frakcji LDL w miarę upływu czasu, między 20. a 80. rokiem życia, w obu badaniach populacyjnych”, mówi Tybjaerg-Hansen.
Ekspert w dziedzinie genomiki dr Eric Topol (Scripps Research Institute, La Jolla, Kalifornia), który nie uczestniczył w badaniu, powiedział w rozmowie z heartwire: „Jest to oczekiwane spojrzenie na gen, pierwotnie odkryty przez dr Helen Hobbs (University of Texas Southwestern Medical Center, Dallas), w aspekcie dużej populacji” [3].
„Wydaje się, że obniżanie stężenia cholesterolu frakcji LDL przez całe życie, tutaj w niewielkim stopniu, ma związek z nieproporcjonalnie dużą redukcją ryzyka choroby wieńcowej. Prawdopodobnie nie jest to związane wyłącznie z PCSK9”, dodał Topol.
Newton-Cheh powiedział, że być może nie tylko różnice cholesterolu frakcji LDL pośredniczą w ustalaniu ryzyka choroby niedokrwiennej serca. „Możliwe, że w ten proces włączone są również inne czynniki. Niezależnie od tego, czy obserwacje potwierdzą, że życie z wyższym lub niższym stężeniem cholesterolu frakcji LDL ma wpływ na ryzyko choroby niedokrwiennej serca, przełożenie tych obserwacji w rekomendacje wymagać będzie dokładnych analiz ryzyko/korzyść”, oświadczył w rozmowie z heartwire.
 
Piśmiennictwo
1. Benn M, Nordestgaard BG, Grande P et al. R46L, LDL cholesterol levels, and risk of ischemic heart disease. 3 independent studies and meta-analyses. J Am Coll Cardiol 2010; 55: 2833-2842.
2. Newton-Cheh C and Gustav Smith J. What can human genetics teach us about the causes of cardiovascular disease? J Am Coll Cardiol 2010; 55: 2843-2845.
3. Cohen JC, Boerwinkle E, Mosley TH, et al. Sequence variations in PCSK9, low LDL, and protection against coronary heart disease. N Engl J Med 2006 23; 354:1264-1272.
Adaptation in Polish has been done by FaktyMedyczne.pl and has not been reviewed by theheart.org editorial team.

Ważne: nasze strony wykorzystują pliki cookies.

Serwis FaktyMedyczne.pl wykorzystuje pliki cookies do gromadzenia informacji związanych z korzystaniem ze strony internetowej. Mechanizm cookies nie ma na celu pozyskiwania jakichkolwiek informacji o indywidualnych użytkownikach serwisu. Stosowany jest w celu usprawniania funkcjonowania serwisu zgodnie z obowiązującymi w sieci www standardami. Użytkownik może usunąć pliki cookies lub zmienić ich ustawienia w przeglądarce internetowej. Usunięcie lub zmiana ustawień plików cookies w przeglądarce może się wiązać z utrudnieniami w korzystaniu z Serwisu. Więcej informacji znajduje się w Polityce prywatności.