Doniesienie naukowe

Aktywny tryb życia redukuje przyrost masy ciała związany z wiekiem, szczególnie u kobiet

Chicago, Illinois. Aktywność fizyczna we wczesnym okresie dorosłości wydaje się redukować przyrost masy ciała związany z wiekiem, co potwierdzają wyniki nowego badania wskazujące, że aktywni fizycznie dwudziestolatkowie nie tyją tak bardzo, jak ich mniej aktywni rówieśnicy [1]. W niektórych przypadkach przyrost tej masy jest nieunikniony i nawet u najbardziej aktywnych osób zwiększa się masa ciała i obwód talii. W trakcie 20-letniej obserwacji badacze zanotowali, że utrzymanie wysokiej aktywności fizycznej zmniejsza przyrost masy ciała u osób wkraczających w wiek średni.
„Zapobieganie przyrostowi masy ciała może być istotne zarówno dla osób z nadwagą, prawidłową masą ciała, jak i z otyłością, a więc dla wszystkich kategorii wagowych” – powiedziała heartwire główna badaczka dr Arlene Hankinson (Northwestern University, Chicago, Illinois). – „Tutaj, podobnie jak w przypadku innych strategii prewencji, zwykle łatwiej jest zapobiegać niż leczyć”.
Badanie zostało opublikowane 15 grudnia 2010 roku w Journal of American Medical Association.
 
Analiza badania CARDIA
Dr Hankinson powiedziała heartwire, że wykonano sporo pracy, aby znaleźć powiązanie z aktywnością fizyczną, łącznie z przeprowadzeniem badań klinicznych oceniających różne rodzaje aktywności fizycznej i ich wpływ na utratę masy ciała. Natomiast mniej wiadomo o tym, jak zapobiegać przyrostowi masy ciała w przyszłości.
Obecne wytyczne dotyczące zdrowia publicznego zalecają regularne ćwiczenia w celu zapobiegania przyrostowi masy ciała związanego z wiekiem. Chociaż taki zapis sugeruje, że wyższy poziom aktywności fizycznej może zapobiec przyrostowi masy ciała, jak podkreśla dr Hankinson, dane potwierdzające te zalecenia pochodzą w większości z badań porównawczych i badań klinicznych o krótkim okresie obserwacji. Zauważa również, że w badaniach krótkookresowych nie można ocenić wpływu na ryzyko zwiększenia masy ciała związanego z wiekiem. Celem omawianego badania była ocena związku między stałym poziomem aktywności fizycznej a zmianami indeksu masy ciała (body-mass index, BMI) i obwodu talii w okresie 20 lat.
W pracy naukowcy przeanalizowali dane z próby Coronary Artery Risk Development in Young Adults (CARDIA), prospektywnego badania z 20-letnim okresem obserwacji. Badacze użyli algorytmu do oceny współczynnika aktywności całkowitej, wyznaczanego na podstawie intensywności, częstotliwości i czasu trwania aktywności fizycznej w ciągu ostatnich 12 miesięcy. Jako odniesienia użyto wartości 300 jednostek ćwiczeniowych, które odpowiadają treningowi o nasileniu umiarkowanym do wyczerpującego, trwającemu co najmniej 150 minut w tygodniu. Jest to przybliżona wartość zalecana przez Wydział Zdrowia i Pomocy Społecznej rządu Stanów Zjednoczonych Ameryki (Department of Health and Human Services, HHS).
Mężczyźni i kobiety pomiędzy 18. a 30. rokiem życia o dużej aktywności fizycznej przybrali na wadze mniej niż osoby o małej aktywności fizycznej. Na podstawie wartości BMI określono, że mężczyźni utrzymujący w młodości dużą aktywności fizyczną przybyli w ciągu 20 lat badania o 2,6 kg mniej niż ich mało aktywni fizycznie rówieśnicy, podczas gdy w przypadku kobiet ta różnica wynosiła 6,1 kg.
Podobnie na przestrzeni 20 lat najbardziej aktywni mężczyźni i kobiety przytyli odpowiednio o 3,1 i 3,8 cm mniej w obwodzie talii niż osoby z najmniejszym współczynnikiem aktywności fizycznej we wczesnym okresie dorosłości.
 
Średnie roczne zmiany BMI i obwodu talii u mężczyzn
Kategoria długookresowej aktywności fizycznej 
BMI, średnia zmiana na rok (95% CI)
BMI, średnia zmiana na rok w stosunku do mniejszego poziomu aktywności fizycznej (95% CI)
Obwód talii, średnia zmiana na rok (95% CI)
Obwód talii, średnia zmiana na rok w stosunku do mniejszego poziomu aktywności fizycznej (95% CI)
Mała
0,20 (0,17-0,23)
1,0 (wartość referencyjna)
0,67 (0,60-0,75)
1,0 (wartość referencyjna)
Średnia 
0,14 (0,09-0,19)
-0,06 (-0,11 do 0,00)
0,50 (0,36-0,64)
-0,17 (-0,33 do -0,02)
Duża
0,15 (0,11-0,18)
-0,05 (-10 do -0,01)
0,52 (0,43-0,61)
-0,15 (-0,27 do -0,03)
 
 
Średnie roczne zmiany BMI i obwodu talii u kobiet
Kategoria długookresowej aktywności fizycznej 
BMI, średnia zmiana na rok (95% CI)
BMI, średnia zmiana na rok w stosunku do mniejszego poziomu aktywności fizycznej (95% CI)
Obwód talii, średnia zmiana na rok (95% CI)
Obwód talii, średnia zmiana na rok w stosunku do mniejszego poziomu aktywności fizycznej (95% CI)
Mała
0,30 (0,25-0,34)
1,0 (wartość referencyjna)
0,67 (0,60-0,75)
1,0 (wartość referencyjna)
Średnia 
0,25 (0,15-0,34)
-0,05 (-0,16 do 0,05)
0,59 (0,40-0,79)
-0,08 (-0,29 do 0,13)
Duża
0,17 (0,12-0,21)
-0,13 (-0,19 do -0,07)
0,49 (0,39-0,58)
-0,19 (-0,31 do -0,06)
 
Podsumowując, mężczyźni i kobiety wykazujący wysoki poziom aktywności fizycznej, przekraczający wartości rekomendowane przez HHS pod względem czasu trwania, częstości i intensywności, zwiększyli masę ciała o prawie 9 kg (20 funtów) w ciągu 20 lat. Natomiast mężczyźni, którzy nie wykazywali regularnej aktywności fizycznej, czyli z „małym” współczynnikiem aktywności fizycznej, przybrali na wadze prawie 13 kg (28 funtów), a kobiety z małą wartością tego współczynnika przybrały 15 kg (33 funty) przez 20 lat.
„Bardzo możliwe, że istnieją fizjologiczne podstawy różnego przyrostu masy ciała w grupie kobiet i mężczyzn, m.in. ciąża i menopauza” – stwierdziła Hankinson. – „Myślę jednak, że między kobietami i mężczyznami istnieją również różnice behawioralne, których nie jesteśmy w stanie uchwycić i uwzględnić w opisie obserwowanych rozbieżności”.
Dr Hankinson powiedziała heartwire, że pełne dane sugerują zwiększanie się masy ciała nawet u najaktywniejszych dorosłych, co potwierdza domniemania z wcześniejszych badań, iż może zachodzić potrzeba zwiększania wysiłku fizycznego wraz z wiekiem w celu prewencji przyrostu masy ciała.
Spośród 1338 osób włączonych do analizy ponad jedna trzecia realizowała zalecaną dzienną aktywność fizyczną określoną przez HHS. Te osoby uzyskały mniejszy średni roczny przyrost wartości BMI i obwodu talii niż osoby, które nie wykazywały aktywności fizycznej w rekomendowanym zakresie. Oprócz tego mężczyźni i kobiety wykonujący wysiłek fizyczny o średniej lub dużej intensywności przez ponad 150 minut w tygodniu przybrali 1,8 i 4,7 kilograma mniej niż mężczyźni i kobiety, którzy nie spełnili zaleceń HHS.
„Rekomendacje urzędowe to dobry punkt wyjścia” – wywnioskowała dr Hankinson. – „W naszym badaniu użyliśmy go jako alternatywnej definicji dużej aktywności fizycznej i otrzymaliśmy bardzo podobne wyniki. Zaletą wspomnianych wytycznych jest nacisk na prewencję przyrostu masy ciała nie tylko w celu uzyskania korzyści sercowo-naczyniowych”.
 
Piśmiennictwo:
1. Hankinson AL, Daviglus ML, Bouchard C, et al. Maintaining a high physical activity level over 20 years and weight gain. JAMA 2010; 304: 2603-2610.
Adaptation in Polish has been done by FaktyMedyczne.pl and has not been reviewed by theheart.org editorial team.

Ważne: nasze strony wykorzystują pliki cookies.

Serwis FaktyMedyczne.pl wykorzystuje pliki cookies do gromadzenia informacji związanych z korzystaniem ze strony internetowej. Mechanizm cookies nie ma na celu pozyskiwania jakichkolwiek informacji o indywidualnych użytkownikach serwisu. Stosowany jest w celu usprawniania funkcjonowania serwisu zgodnie z obowiązującymi w sieci www standardami. Użytkownik może usunąć pliki cookies lub zmienić ich ustawienia w przeglądarce internetowej. Usunięcie lub zmiana ustawień plików cookies w przeglądarce może się wiązać z utrudnieniami w korzystaniu z Serwisu. Więcej informacji znajduje się w Polityce prywatności.