Endoprotezoplastyka stawu biodrowego – dyskusje na temat artykulacji

O swoich doświadczeniach klinicznych z artykulacjami ceramika–ceramika oraz polietylen–metal rozmawiali uczestnicy sympozjum „Warsaw Hip&Knee”.

Polietylen–metal czy ceramika–ceramika – co wybrać?

Artykulacja ceramika–ceramika, w której stosowana jest ceramiczna głowa trzpienia endoprotezy i ceramiczna wkładka do komponentu panewkowego jest stosunkowo droga, ale charakteryzuje się bardzo małym zużyciem. Jest to rozwiązanie bardzo popularne u ludzi młodych ze względu na długi okres przeżycia endoprotezy oraz jego obojętną naturę biologiczną. Wśród wad tej artykulacji, oprócz wysokiej ceny, specjaliści wymieniają przede wszystkim: złamania, ograniczenia ilości długości, zużycie lampasowe, konflikt szyjkowo-wkładkowy oraz skrzypienie w niektórych modelach. Kontrowersje wzbudzają też doniesienia o pęknięciach wkładek lub głów ceramicznych przy urazach stawu, są to jednak pojedyncze przypadki.

Połączenie polietylen–metal, w którym stosowana jest metalowa głowa trzpienia endoprotezy i polietylenowa część panewkowa (wkładka lub cały komponent), charakteryzuje się względnie szybkim zużyciem powierzchni panewki polietylenowej. Powstające drobiny polietylenu o średnicy od 1μm do 10μm wywołują okołoprotezowy stan zapalny mogący prowadzić do zjawiska obluzowania endoprotezy. Dlatego też zdaniem dra Juliana Dutki ze Szpitala Specjalistycznego im. Żeromskiego w Krakowie artykulacja ceramika–ceramika to przyszłość endoprotezoplastyki stawu biodrowego, natomiast rozwiązanie polietylen–metal jest już coraz rzadziej stosowane.

Kiedy zachodzi potrzeba rewizji?

Dr Rihard Trebse ze Szpitala Ortopedycznego Valdorta w Ankaran w Słowenii przedstawił wyniki swoich badań, z których wynikało, że w grupie 1280 endoplastyk stawu biodrowego przeprowadzonych w latach 1997–2006, 36 wymagało rewizji co stanowi 3,3 proc. ogółu. Biorąc pod uwagę powody, to w czterech wystąpiły obluzowania aseptyczne, w 16 – złamania implantów ceramicznych, a w siedmiu przypadkach pojawiły się zakażenia. Jako możliwe przyczyny złamań ceramiki dr Trebse wymienił: niewłaściwą technikę chirurgiczną, brak prawidłowego oczyszczenia stożka komponentu udowego, wadliwy stożek komponentu udowego, a także uraz wysokoenergetyczny.

Natomiast jako złe wyniki końcowe endoplastyki stawu biodrowego lekarze wymieniają najczęściej: zakażenie, złamania około protezowe, złamania komponentów, obluzowanie. Ostatni z czynników, czyli aseptyczne obluzowanie endoprotezy przebiega w formie przewlekłego stanu zapalnego w tkankach otaczających implant, a jego nasilenie jest uzależnione od materiału konstrukcyjnego i reaktywności tkanek. Zdaniem specjalistów istnieją trzy teorie na temat obluzowania aseptycznego: mechaniczna spowodowana naciskiem, biologiczna, w której przyczyną są drobiny zużytych powierzchni artykulacyjnych oraz biologiczno-mechaniczna, która łączy oba te podejścia.

Co jest ważne przy artykulacjach, czyli „diabeł tkwi w szczegółach”

Wykończenie powierzchni ma zdecydowany wpływ na ścieralność. Im twardsza powierzchnia, tym większa ścieralność, ale szybkość zużywania endoprotezy zależy też od prześwitu pomiędzy artykulującymi powierzchniami. Jeśli przestrzeń pomiędzy nimi jest zbyt duża następuje obciążenie punktowe, jeśli zbyt mała – pojawia się blokowanie („locking“ – konflikt wewnątrz panewkowy) i zużycie wzrasta. „Trybologicznie“ optymalna wielkość głowy najprawdopodobniej nie przekracza 36 mm w artykulacjach „twarde–twarde“ i jest mniejsza w kombinacji metal–polietylen. Zastosowanie bardzo dużych głów też wiąże się z problemami. Według rejestru australijskiego przy kapoplastyce i dużych głowach metalowych, czyli wtedy gdy jest zwiększony moment obrotowy siły tarcia, pojawia się znaczny wzrost rewizji panewek.

 

Opracowanie przygotowane na podstawie wystąpień podczas sesji „Endoprotezoplastyka stawu biodrowego: artykulacje” wygłoszonych na Sympozjum „Warsaw Hip&Knee”.

Ważne: nasze strony wykorzystują pliki cookies.

Serwis FaktyMedyczne.pl wykorzystuje pliki cookies do gromadzenia informacji związanych z korzystaniem ze strony internetowej. Mechanizm cookies nie ma na celu pozyskiwania jakichkolwiek informacji o indywidualnych użytkownikach serwisu. Stosowany jest w celu usprawniania funkcjonowania serwisu zgodnie z obowiązującymi w sieci www standardami. Użytkownik może usunąć pliki cookies lub zmienić ich ustawienia w przeglądarce internetowej. Usunięcie lub zmiana ustawień plików cookies w przeglądarce może się wiązać z utrudnieniami w korzystaniu z Serwisu. Więcej informacji znajduje się w Polityce prywatności.